Wejście do domu ma zwykle niecałe dwa metry kwadratowe powierzchni, a potrafi być najzimniejszym punktem całej przegrody. W domach widać to gołym okiem zimą: szron na wewnętrznej stronie progu, zimna klamka, wyczuwalny podmuch przy podłodze w przedpokoju. Producenci odpowiadają na to coraz niższymi współczynnikami Ud, tylko że sama liczba w katalogu nie mówi jeszcze, jak drzwi zachowają się w konkretnym otworze.
Ud, czyli co dokładnie mierzy ta liczba
Współczynnik przenikania ciepła Ud opisuje, ile watów ucieka przez metr kwadratowy przegrody przy różnicy jednego stopnia. Im niższa wartość, tym lepiej. Warunki techniczne dla drzwi zewnętrznych w budynkach mieszkalnych wskazują wartość graniczną 1,3 W/(m²·K). Dobre drzwi stalowe z wypełnieniem piankowym schodzą dziś do 0,9, a konstrukcje aluminiowe z pogrubionym rdzeniem termicznym potrafią osiągnąć 0,7 i mniej.
Problem w tym, że producenci podają Ud dla wymiaru odniesienia, zwykle 1230 na 2180 mm, i dla skrzydła bez przeszkleń oraz bez dostawek bocznych. Każde okienko w skrzydle, każdy naświetl boczny i każdy dodatkowy słupek pogarsza wynik. Drzwi z katalogową wartością 0,8 mogą w rzeczywistej konfiguracji z dwiema dostawkami wypaść w okolicach 1,1. Dlatego w wycenie warto prosić o Ud dla zamawianego wariantu, a nie dla wzorca.
Co dzieje się na krawędziach: mostki i punkt rosy
Nawet bardzo ciepłe skrzydło nie pomoże, gdy ciepło ucieka bokiem. Ościeżnica ma cieńsze przekroje niż skrzydło i to zwykle ona jest najsłabszym elementem. W konstrukcjach aluminiowych stosuje się szerokie przekładki poliamidowe i wypełnienia piankowe, w stalowych przerwanie mostka realizuje profil z tworzywa wewnątrz ramy.
Osobnym tematem jest próg. Klasyczny próg aluminiowy przewodzi ciepło doskonale, więc pod drzwiami powstaje pas zimna, na którym zimą skrapla się para. Próg z przekładką termiczną albo z wkładką z materiału izolacyjnego rozwiązuje ten problem i przy okazji jest niższy, co ułatwia wejście. To detal, który kosztuje niewiele, a bywa pomijany w tańszych ofertach.
Montaż waży więcej niż katalog
Drzwi o Ud 0,8 osadzone na zwykłą piankę w niedocieplonym ościeżu wypadną gorzej niż drzwi 1,1 zamontowane warstwowo. Ciepły montaż polega na tym, że pianka jest zabezpieczona z obu stron: od wewnątrz taśmą paroszczelną, od zewnątrz taśmą paroprzepuszczalną. Bez tego wilgoć z pomieszczenia wnika w piankę, obniża jej izolacyjność i po kilku sezonach szczelina zaczyna przemarzać.
W budynkach z ociepleniem warto przesunąć ościeżnicę w stronę warstwy izolacji albo przynajmniej zachodzić styropianem na ramę o dwa do trzech centymetrów. Tak wykonane połączenie znosi mostek na styku muru i ramy, który w termowizji jest widoczny jako wyraźna, jasna obwódka wokół drzwi. Przy zamawianiu warto ustalić, czy montaż obejmuje taśmy i obróbkę, bo w wielu wycenach to pozycja dodatkowa.
Szczelność, przewiewy i regulacja
Straty ciepła przy drzwiach dzielą się na przenikanie przez materiał i na infiltrację, czyli po prostu przewiew. Za tę drugą część odpowiadają uszczelki i docisk skrzydła. Dobrej klasy drzwi mają dwie lub trzy uszczelki obwodowe i wielopunktowe ryglowanie, które przyciąga skrzydło do ramy w kilku miejscach naraz, a nie tylko przy zamku.
Skrzydło pracuje przez cały rok: latem materiał się rozszerza, zimą kurczy. Dlatego zawiasy i rygle mają regulację w trzech płaszczyznach, którą po pierwszym sezonie warto wykorzystać. Objaw, że czas na regulację, jest prosty: kartka papieru włożona między skrzydło a ramę daje się wyciągnąć bez oporu w jednym miejscu, a w innym trzyma. Ten sam test wykonuje się przy odbiorze montażu.
Jak wybrać drzwi do domu i nie przepłacić
Jeżeli wejście jest osłonięte zadaszeniem i prowadzi do ogrzewanego przedpokoju, wartości w okolicach 1,0 W/(m²·K) w zupełności wystarczą. Schodzenie do 0,7 ma sens w domach pasywnych i wtedy, gdy drzwi są jednocześnie jedyną przegrodą między zimnem a salonem, bez wiatrołapu. Zamiast dopłacać za ostatnie dziesiąte części współczynnika, lepiej zainwestować w ciepły próg, staranny montaż i dobre okucia.
Przy porównywaniu ofert warto zestawić trzy pozycje: Ud dla zamawianej konfiguracji, rodzaj progu i zakres montażu. Dopiero taka tabela pokazuje, która propozycja jest naprawdę tańsza. Konstrukcje o różnych poziomach izolacyjności, od modeli stalowych po ocieplane wersje aluminiowe, zestawia dział drzwi Hörmann, gdzie przy każdym modelu podane są parametry cieplne. Jeśli chcesz przeliczyć to na własny otwór wraz z dostawkami, pomocna będzie oferta drzwi zewnętrznych w Ciechanowie z możliwością obejrzenia przekrojów na żywo.
Współczynnik Ud jest przydatny, ale sam w sobie niczego nie gwarantuje. Liczy się konfiguracja, dla której go podano, konstrukcja progu, jakość uszczelnienia i sposób osadzenia w murze. Drzwi o średnim parametrze, dobrze zamontowane i wyregulowane, dadzą cieplejszy przedpokój niż rekordowy model wstawiony na piankę bez taśm.